1938

 

Fragment przedwojennej polskiej mapy sztabowej  w skali 1:100 000 z roku 1938 wydanej przez Wojskowy Instytut Geograficzny

mala1938

Znaki topograficzne polskich map sztabowych w skali 1:100000

Kolej_dwutorowa Kolej wielotorowa
szosaIIklasy Szosa II klasy
Droga_polna Droga polna
droga_gospodarcza_pl Droga gospodarcza
Most Most
Krzyz Krzyż
Budynek Budynek
gajowka Gajówka
mlyn_parowy Młyn parowy

 

1. Kolej

Kolej oznaczona jako wielotorowa w tym przypadku dotyczy kolei dwutorowej. Nadal na terenie Wałek nie ma  stacji kolejowej.

2. Krzyże i figury

Skala mapy 1:100000 wymusiła na twórcach ustępstwa odnośnie szczegółowości danych. W legendzie mapy nie znajdziemy już symbolu figury religijnej, a jedynie krzyże. Dwa z nich stoją na skrzyżowaniu dróg wiodących przez las (obecnie tzw. „linia B” i droga w przeciwną stronę do leśniczówki). Jedyny krzyż położony na terenie Wałek to krzyż przy drodze z Fiołkówki do Jodłówki daleko w polach.

3. Las

W opisie obszarów leśnych zachodzą zmiany. Po raz pierwszy wyodrębniono poprzez nadanie nazw lasy: Las maj (w oryginale z małej litery) i las Gołębin. Pierwszy z nich to obszar leśny położony za rzeką Czarna obecnie Katary, drugi to kompleks leśny wzdłuż drogi leśnej „Linia B”.

4. Gospoda, karczma, młyn parowy.

Z pejzażu wsi znika obecna od wielu lat  karczma. Podobnie dzieje się z karczmą położoną w Jodłówce. Przy skrzyżowaniu dróg w centrum wsi oznaczono literami M.p. położenie nowego obiektu jakim jest młyn parowy. Powstanie takiego obiektu świadczy o zmianach jakie zachodziły w miejscowości zarówno w sferze potrzeb mieszkańców, ale także możliwości finansowych. Znamienne jest, że w najbliższej okolicy nie było podobnego obiektu. Na terenie Woli Rzędzińskiej twórcy mapy zaznaczyli inny obiekt spełniający podobną funkcję – wiatrak (po za obszarem mapy).

5. Drogi

Nastąpiła znaczna zmiana w gęstości dróg, zwłaszcza gospodarczych. Wiele domostw, nawet tych położonych z dala od głównych traktów ma wyraźnie zaznaczone dojazdy.

6. Inne.

Po raz pierwszy twórcy mapy wyodrębnili poszczególne części wsi. Pojawiają się więc takie określenia jak: Górówka, Fiołkówka i Załęcze. Ta ostatnia nazwa brzmi nie co inaczej niż dzisiaj. Nie potrafię jednak rozstrzygnąć czy to efekt błędu kartografów, czy naturalny proces przekształcenia się nazewnictwa. Wyodrębnianie się poszczególnych fragmentów wsi może świadczyć o potrzebie mieszkańców bardziej precyzyjnego określania położenia domostw, czy pól. Mogło to być związane ze wzrostem liczby mieszkańców wsi czy budową nowych domów.

 

 Posted by at 23:47